RELEVANCE/RELEVANT A AISTRIÚ


Toisc, b’fhéidir, gur aidiacht é relevant, roghnaíonn lucht na Gaeilge an frása aidiachtach ‘bainteach le hábhar’ seachas an frása briathartha ‘a bhaineann le hábhar’. Bíonn toradh aisteach air sin in amanna:

  • Ná cuir ceisteanna nach bhfuil bainteach le hábhar.
  • Conas teacht ar an eolas atá bainteach le hábhar.

Dar liom féin gur simplí agus slachtmhaire na habairtí sin a scríobh ar an bhealach seo:
  • Ná cuir ceisteanna nach mbaineann le hábhar.
  • Conas teacht ar an eolas a bhaineann le hábhar. (Nó ‘ar an eolas ábhartha’.)
Go han-mhinic ar fad, bíonn ciall eile ar fad le relevant an Bhéarla, i.e. tábhachtach nó tráthúil. Is é ilbhrí an fhocail Bhéarla is cúis lena leithéid seo:
  • Caithfidh muid [a] léiriú do pháistí go bhfuil teangacha eile ríthábhachtach, go bhfuil siad bainteach le hábhar, suimiúil agus spraíúil.
Ní hé go bhfuil baint ag teangacha le hábhar faoi leith; is é atá i gceist dáiríre go bhfuil feidhm leo.

Is minic a fheicim an focal ‘cuí’ in úsáid ar shlí an-scaoilte ar fad. Úsáidtear é chun relevant, agus concerned a aistriú ach ní mheasaim go bhfuil a bhrí díreach chomh leathan sin. Is é an friotal ba cheart a chur ar concerned parties ná ‘na páirtithe lena mbaineann’. Is é a thuigfinn as ‘na páirtithe cuí’ ná na páirtithe sin a bhfuil sé d’údarás nó de cheart acu a bheith ag plé le cibé ábhar a bheadh i gceist.